Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Polska. Pokaż wszystkie posty
Pokazywanie postów oznaczonych etykietą Polska. Pokaż wszystkie posty

poniedziałek, 5 stycznia 2015

Komunikacja w mieście - czy więcej dróg, pasów i parkingów to właściwy kierunek?

W ostatnim wpisie poruszałem kwestię ilość czasu spędzanego na dojazdach dom-praca-dom. Wniosek jaki z tego płynął był taki, że prawie zawsze i wszędzie kończy się to tym, że ostateczny średni czas dojazdu to przeważnie około 1  godziny dziennie, czyli 30 min w jedną stronę. I jest tak w różnych krajach i różnych miastach. 
Czy pomoże coś tutaj dobudowanie dodatkowego pasa czy nawet autostrady z peryferiów do centrum miast? W zasadzie nic, ci którzy dojeżdżali z 5 km, wyprowadzą się na 15 km od centrum, bo "polepszy" się im dojazd, ale ilość czasu spędzanego w korku będzie taka sama. Sam korek też pozostanie bez zmian, po prostu ludzie będą tkwić na 3 pasach zamiast 2 i tyle. 
Kto nie wierzy, proszę bardzo:


Powyżej - po godzinach szczytu, ogromna zajęta przestrzeń.

Zresztą Ameryki nie odkryłem, ponieważ każdy kto dostatecznie mocno interesuje się trasportem i komunikacją, zna pewnie Paradoks Downsa Thomsona.
Inne zagadnienia z tym związane opisane są po krótce tutaj: http://en.wikipedia.org/wiki/Induced_demand

Budując coraz więcej dróg i pasów, jedyne co osiągamy to:
  • olbrzymie połacie terenu, zajęte przez infrastrukturę komunikacyjną (nie tylko drogi), w której przez 4-6 h dziennie stoją tysiące, miliony pojazdów z prędkościami rzędu zaledwie 20-30 km/h;
  • przez resztę dnia (18-20 h) drogi wykorzystywane są w może 10%, czyli w sumie stoją puste i zajmują przestrzeń. 
Bądźmy szczerzy, większość dróg w ciągu doby jest w niewielkim stopniu wykorzystywana, to fakt. Ale jaki jest sens zajmować połowę powierzchni centrum na komunikację, która jest albo zakorkowana albo pusta? Uważam, że jeśli dana droga ma już 3-4 pasy w jednym kierunku, to planowanie kolejnych (zwłaszcza naziemnych) jest przeważnie pogłębianiem problemu, a nie jego rozwiązywaniem. Problem leży po prostu gdzie indziej. Poza tym zbieranie całej komunikacji w wąskie gardła (mimo wielu pasów) to zły pomysł. Rozwiązaniem są ciągi komunikacyjne równoległe i tworzenie kilku centrów, o czym kiedy indziej.

Poniżej kilka fotografii, pokazujących jak komunikacja pożera amerykańskie miasta.

Detroit w 1951 i 2010 roku

Cincinnati w 1955 i 2013 roku.

Więcej fantastycznych porównań tutaj:

Do czego prowadzi stawianie komunikacji prywatnej na pierwszy plan, pokazuje poniższe zdjęcie Houston (na szczęscie sprzed ponad 30 lat. Na zdjęciu stan z przełomu lat 70/80-tych XX w.)
http://www.ecoplan.org/graphics/parking-houston.jpg

Autorem zdjęcia jest Alex MacLean:

Dziś centrum Houston na szczęście się nieco zmienia, po prostu został przekroczony punkt krytyczny rozjowu komunikacji samochodwej (zwłaszcza prywatnej), a właściwie zdrowy rozsądek. Nieskończona ilośc dróg, a tym samym parkingów, prowadzi po prostu do absurdu.

Trochę historii Houston i stanu na dziś.

Houston w 1873 roku. Klasyczny podział miasta amerykańskiego, siatka na bazie układu prostokątów, wywdząca się z podziału na mile (w ternie) i ćwierć mili (w miastach).

Tak wyglądało centrum w 1958 roku, w miarę normalnie jeszcze w porównaniu do tego, co nastapiło 20-40 lat później:

A tak wygląda centrum Houston dziś (2014-2015 r.), po w miarę udanych próbach ożywienia centrum, wywaleniu wielu parkingów i postawieniu na różorodność rozwoju. Wcześniej było to miejsce pracy, z którego potem wszyscy uciekali do domów, dziś wygląda to nieco inaczej. Cała akcja ożywaiania centrum ma też swoją stronę internetową, promującą na rózne sposoby:

Porównanie, kiedyś i dziś:



Ale problem parkingów nadal istnieje w wielu innych miastach USa i nie tylko. Także u nas postuluje się, by budowań nowe parkingi w centrach, oby były to podziemne lub wielopoziomowe, bo inaczej nie będziemy mieć miast, tylko place betonu jak poniżej:
Parkingi na czerowno.

Linki powiązane tematycznie:


piątek, 2 stycznia 2015

Dojazdy do pracy - ile km i czasu?

Dawno temu czytałem o badaniach, które pokazywały, że średni dojazd do pracy zajmuje prawie na całym świecie około 1 gdziny dzinnie, czyli 2 x 30 min. Widocznie jest to jakiś światowy kompromis między szukaniem jak najlepiej płatnej pracy w najbliższej okolicy a ilością czasu wolnego jaki nam zostaje po odjęciu czasu pracy, dojazdu i snu.

Sprawdziłem ostatnio, czy faktycznie tak samo jest w Polsce. Okazuje się, że tak. Pracujemy przeważnie 5 dni w tygodniu i 5h tygodniowo zajmuje nam trasa dom-praca-dom.

"Najpierw pobudka o świcie, a potem droga przez mekę - z badań wynika, że droga do pracy średnio zajmuje nam 5 godzin w tygodniu. Co daje ponad 20 godzin w miesiącu, czyli jeden dień z życia mamy z głowy."

"Wyniki badania Randstad Award pokazują, że dojazd do pracy średnio zajmuje nam 30 minut w jedną stronę. Co ciekawe dla większości z nas akceptowalny czas dojazdu mógłby być znacznie dłuższy - dla 41% mógłby wynosić do 45 minut w jedną stronę, a dla 36% nawet ponad godzinę."

Jak daleko mamy więc do pracy?

 Średnie prędkości w centrach wielkich miast w Polsce to około 35 km/h, zaś poza centrami nawet ponad 40 km/h, poza miastami nawet ponad 50 km/h. Jako, że nie wszyscy mieszkają lub pracują w centrach dużych miast, myślę, że można założyć średnią prędkośc na poziomie około 40 km/h.

Tym samym, wychodzi na to, że przeciętny Kowalski lub Nowak, ma około 20 km do pracy w jedną stronę, czyli robi około 40 km dziennie. Teoretycznie zgadzało by się to nawet z typowymi przebiegami samochodów. Przyjmuje się, że przeciętne (prywatne) auto robi około 15 tys. km rocznie. 
Policzmy więc:
- 250 dni w roku do pracy x 40 km = 10 000 km;
- 15 razy w roku większe wyjazdy, średnio ok 200 km (50-700 km) = 3000 km;
- 50 razy w roku mniejsze wyjazdy, średnio ok 40 km (2-50 km) = 2000 km;
Razem 15 000 km/rok.

Należy jednak pamiętać, że te 30 min w jedną stronę, jest to wartośc średnia arytmetyczna, ponieważ mediana jest w okolicy 20 min. Oznaczałoby to, że większość osób ma jednak mniej niż 15 km do pracy w jedną stronę.
Udział procentowy wg czasu i odległości dojazdu. Dane szacunkowe uśrednione z kilku źródeł. Wartośc 0 min i 0 km oznacza, że ktoś pracuje w domu, po prostu.

I jeszcze bardzo ciekawe badanie, czas dojazdu i zarobki. Jak widać, zazwyczaj ci którzy godzą się dojeżdżac dalej, oczekują wyższych zarobków, co w sumie było do przewidzenia. Czas to pieniądz. Choć pewno jest spora grupa osób, która dojeżdża, bo nie ma wyboru.


Inne źródła i materiały, które nawiązują do tematu:








wtorek, 7 października 2014

Czy nasze autostrady są drogie?

Koszty budowy autostrad to nie tylko sam koszt budowy pasów jezdni, ale także cała infrastruktura w otoczeniu autostrady, czyli wszystkie zjazdy, dojazdy, węzły, przejścia itp.  Ten obrazek z Google Earth po części tłumaczy, jak dobrze potraktowano polskich rolników (i kierowców) w porównaniu z innymi krajami, bo muszę przyznać, nie znam chyba innego przypadku ..... gdzie przejazdy buduje się co 700 m w terenach otwartych (mimo, że 1 wieś przypada na około 7 km²). Prawdę mówiąc, mam wątpliwości, czy niektóre przejścia są tutaj konieczne (zwłaszcza jedno mnie zastanawia, prosto do lasu, które nie jest przejściem dla zwierząt jednocześnie).

Autostrada A1 w okolicach Kutna: 8 przepraw na odcinku około 5 km
Przez chyba już rok od oddania autostrady, niektóre przejścia nadal są nieskończone, zaś na sąsiednich nie widać, by był jakiś wzmożony ruch (prawdę mówiąc, ruch prawie zerowy).

Natomiast co do innych kosztów, to była masa innych artykułów opisujących, dlaczego nasze autostrady są stosunkowo drogie, choć wcale nie najdroższe w Europie. To kolejny mit. Wcale nie jest tak, że autostrady w górach powinny być zawsze droższe. Po pierwsze, niwelacja zbocza górskiego nie stanowi zazwyczaj jakiegoś wielkiego problemu technicznego, po drugie kruszywo mają na miejscu, a po trzecie i chyba najważniejsze, odszkodowania za teren dla prywatnych właścicieli są zazwyczaj dużo wyższe właśnie na terenach płaskich, gdzie każdy zbywający traktuje to jako teren potencjalnie mieszkalny (co nie jest prawdą, ale niestety tak się u nas nauczono traktować ziemię).

Drugą sprawa, to szerokość naszych autostrad. Polska zabezpiecza dużo więcej terenu, niż autostrady budowane w innych krajach (zwłaszcza te budowane dawniej). Jak widać poniżej, podstawowa szerokość autostrady w Polsce wraz z otoczeniem to 100 m, tymczasem w wielu krajach nie przekracza 60 m!

Porównanie szerokości autostrad wraz z pasem ochronnym

Kilka linków do artykułów o kosztach naszych autostrad:


Pozostaje jeszcze kwestia ekranów akustycznych. Bardzo drażliwy i rozległy temat, na osobny wpis. Jednak już teraz można zadać sobie pytanie, czy aby na pewno, ekrany akustyczne w takich miejscach jak te, są potrzebne (ochrona akustyczna lasów i łąk ??!!):


Podsumowując, zasadnicze różnice w kosztach autostrad to:

  • koszty wykupu gruntów (na co wpływa też szerokość całkowita autostrady);
  • koszty budowy w tym bliskość źródeł materiałów (kruszywo, żwir);
  • standard wykonania łącznie z innymi elementami towarzyszącymi (ilość zjazdów, wiaduktów, przepraw);
  • elementy ochrony środowiska, a więc przeprawy dla zwierząt i ekrany akustyczne;
  • koszty planistyczne oraz płacowe.